Inleiding
De meest voorkomende oogafwijkingen zijn:
- Astigmatisme
- Bijziendheid (myopie)
- Verziendheid (hypermetropie)
- Presbyopie (ouderdomsverziendheid)
Op deze pagina kunt u de specifieke uitleg vinden over deze afwijkingen. Let wel: deze vier genoemde afwijkingen zijn géén ziektes. Wel geldt voor de eerste drie genoemde afwijkingen dat zij erfelijk overdraagbaar zijn en daarom niet of nauwelijks te voorkomen zijn.
Ook geven wij u uitleg over de twee meest voorkomende oogziektes. Namelijk:
- Staar (cataract)
- Glaucoom (groene staar)
Wilt u meer weten over deze condities? Raadpleeg ons dan. Wij hebben alle kennis in huis om u goed van informatie te kunnen voorzien!
Uitleg oogafwijkingen
- Astigmatisme
Bij astigmatisme wordt geen snijpunt (of: brandpunt) gevormd. Er ontstaan wel brandlijnen die tot gevolg hebben dat beelden vervormen. Zo kan iemand een vierkant voor een rechthoek aanzien. Astigmatisme komt soms voor in combinatie met bijziendheid of verziendheid.
Te corrigeren met: cilindrische brillenglazen of contactlenzen
Bijziendheid (anders: Myopie)
Bijziendheid is een brekingsfout in het optische systeem. Het gecombineerd brekend vermogen van hoornvlies en lens is te sterk, daardoor valt het snijpunt van de lichtstralen vóór het netvlies met als gevolg een onscherp beeld. Bijziende mensen kunnen goed van dichtbij, maar niet in de verte, waarnemen. Je ziet het aan ze wanneer ze hun ogen dichtknijpen om iets te kunnen zien of als ze dichter bij de tv gaan zitten.
Te corrigeren met: negatieve brillenglazen of contactlenzen. Deze verleggen het beeld naar achteren, zodat men ondanks die brekingsfout toch weer scherp kan zien.
Op de animatie kunt u zien dat het snijpunt vóór in plaats van op het netvlies valt. Op de foto ziet u het effect: het bord op de voorgrond is scherp en de achtergrond onscherp.
Verziendheid (anders: Hypermetropie)
Zoals de term al impliceert is verziendheid het tegenovergestelde van bijziendheid. Het gecombineerd brekend vermogen van hoornvlies en lens is te zwak, waardoor het snijpunt van de lichtstralen achter het netvlies terecht komt. Met ook hier als gevolg een onscherp beeld. Verzienden zien niet goed van dichtbij, maar wel van veraf. Een mogelijk signaal van verziendheid is als iemand al vroeg last krijgt met het lezen van een boek bijvoorbeeld, of regelmatig last heeft van hoofdpijn.
Te corrigeren met: positieve brillenglazen of contactlenzen. Hierdoor worden de lichtstralen sterker gebroken en valt het beeld weer op het netvlies.
Op de animatie kunt u zien dat het snijpunt van de lichtstralen achter het netvlies valt. Op de foto kunt u zien dan het bord op de voorgrond onscherp is, terwijl de achtergrond dat juist niet is.
- Presbyopie (anders: ouderdomsverziendheid)
In het geval van presbyopie kan de lens zich niet meer voldoende bol maken om dichtbij scherp te stellen. Dit gebeurt bij mensen tussen de 40 en 50 jaar en is eigenlijk een ‘typisch’ ouderdomsverschijnsel, vandaar de term ouderdomsverziendheid. Boeken en kranten moeten steeds verder van de ogen afgehouden worden om de kleine lettertjes nog goed te kunnen lezen.
Te corrigeren met: leesbril met plussterkte. Let wel: het zichtsvermogen blijft afnemen naarmate de jaren verstrijken, dus regelmatige aanpassing van de sterkte is dan noodzakelijk.
Uitleg oogziektes
- Staar (anders: cataract)
De lens van het oog bestaat uit specifieke eiwitten waardoor ze transparant is. Dit zorgt ervoor dat het licht goed door het oog geleid wordt. Bij staar takelen deze eiwitten langzaam af, waardoor de lens niet mooi doorzichtig meer is. De lens verkleurt dan naar geel of groen en later naar oranje of bruin. Soms verschijnen er ook witte wolkjes of vlokken in de lens. Naarmate deze dikker worden verstoren ze de lichtinval.
Iemand die aan staar lijdt ziet een mistig, of zelfs vervormd, beeld. Men ziet dubbel of kan slecht tegen (fel) licht. Staar komt bij de helft van de mensen in de leeftijd van 50 tot 65 jaar voor. De meesten ondervinden dan nog geen hinder. Met de jaren neemt die kans steeds meer toe. Mensen met diabetes kunnen er zelfs op jongere leeftijd al last van krijgen. Staar is overigens zeer goed te behandelen.
Mogelijke oorzaken van staar:
- De specifieke oorzaak van staar is niet bekend. Men vermoedt dat uv-stralen van de zon hierbij een rol spelen, maar dit is nooit bewezen.
- Ongezonde leefgewoonten, zoals roken of een groenten- en fruitarm dieet worden eerder aangewezen als mogelijke oorzaken.
- Inname van corticosteroïden. Hiermee worden chronische longaandoeningen behandeld.
- Glaucoom (anders: groene staar)
Deze ziekte ontstaat wanneer de druk in de oogbol onbehandeld blijft. Dat kan tot blindheid leiden. Een andere vorm is het normale-drukglaucoom, waarbij het lijkt alsof de oogdruk normaal is, maar toch niet is. Er kunnen dan ongemerkt gezichtzenuwen worden aangetast. Deze vorm van glaucoom komt meestal na het veertigste levensjaar voor en ook niet bij iedereen. Er bestaan geneesmiddel om de oogboldruk te verlagen. In sommige gevallen is een operatie vereist.
Mogelijke oorzaken van glaucoom:
- Zoals eerder vermeld: onbehandelde oogboldruk.
- Als glaucoom in de familie voorkomt, is het verstandig om vanaf uw veertigste levensjaar de oogboldruk te laten meten. U kunt dit bij één van onze filialen laten doen.